Pytania i odpowiedzi (2 / 2)
proverbia et sententiae
51.
Nic nie udowadnia ten, kto wiele udowadnia
Nihil probat qui nimium probat
52.
Matka zawsze jest pewna, ojcem jest ten, na kogo wskazuje związek małżeński
Mater semper certa est pater quem nuptiae demonstrant
53.
Korzyść powinna być tego, czyje jest niebezpieczeństwo
Commodum eius esse debet cuius est periculum
54.
Ten zrobił, komu przynosi to korzyść
Is fecit cui prodest
55.
Rzecz osądzona jest przyjmowana (uważana) za prawdę
Res iudicata pro veritate accipitur habetur
56.
Sprawa została doprowadzona do sądu, spór zawisa
Res est in iudicium deducta lis pendet
57.
Ten, kto przyznał się do winy jest jak osądzony.
Confessus pro iudicato est
58.
Szkoda powstaje albo przypadkiem, albo z czyjejś winy
Damnum aut casu fit aut culpa
59.
Przez podjęcie zarzutu pozwany staje się powodem
Excipiendo reus fit actor
60.
Umów należy dotrzymywać.
Pacta sunt servanda
61.
Ustawa nakazuje to, co należy czynić, a zakazuje rzeczy przeciwnych.
Lex iubet ea quae facienda sunt prohibetque contraria
62.
Należy powstrzymywać gniew w karaniu(podczas wymierzania kary).
Prohibenda est ira in puniendo
63.
Argumentów (dowodów) nie należy liczyć, lecz należy je rozważać.
Non numeranda sed ponderanda sunt argumenta
64.
Gdy pozwany zaprzecza, ciężar dowodzenia spoczywa na powodzie.
Reo negante actori incumbit probatio
65.
Gdy ustawa nie rozróżnia i naszą rzeczą nie jest rozróżnianie
Lege non distinguente nec nostrum est distinguere
66.
Ustawa późniejsza uchyla ustawę późniejszą
Lex posterior derogat legi priori
67.
Ustawa późniejsza ogólna nie uchyla ustawy wcześniejszej szczególnej
Lex posterior generalis non derogat legi anteriori speciali
68.
Pierwszy w czasie, lepszy w prawie.
Prior tempore potior iure
69.
W jednakowej sprawie sytuacja posiadającego jest lepsza
In pari causa melior est condicio possidentis
70.
W wyniku popełnionego przez siebie przestępstwa nikt nie może uczynić swojej sytuacji lepszej
Nemo ex suo delicto meliorem suam conditionem facere potest
71.
Dobro rzeczpospolitej niech będzie najwyższym prawem
Salus rei publicae suprema lex esto
72.
Chcącemu nie dzieje się krzywda
Volenti non fit iniuria
73.
Nikt nie może przenieść na drugiego więcej prawa niż sam ma.
Nemo plus iuris ad alium tranfere potest quam ipse habet
74.
Nie proceduj dwa razy w tej samej sprawie.<br /&rt;(nie należy procedować 2 razy w tej samej sprawie)
Ne bis in idem procedamus
75.
Niech sędzia nie wychodzi poza żądania stron
Ne eat iudex ultra petita partium
76.
I druga strona powinna być wysłuchana.(należy wysłuchać druga stronę)
Audiatur et altera pars
77.
Mający się narodzić jest uważany za juz narodzonego ilekroć chodzi o jego korzyści.
Nasciturus pro iam nato habetur quotiens de commodis eius agitur
78.
Kto ma zamiar wyrządzić krzywdę(uczynić niesprawiedliwość) już ją czyni
Iniuriam qui facturus est iam facit
79.
Fakty są udowadniane, sąd zna prawo
Facta probantu iura novit curia
80.
Najwyższe prawo, największą niesprawiedliwością (bezprawiem).
Summum ius summa iniuria
81.
Co do początku jest wadliwe, nie może wraz z upływem czasu nabrać mocy
Quod ab initio est vitiosum non potest tractu temporis convalescere
82.
Nikt nie może być wyciągnięty ze swojego domu
Nemo de domo sua exrahi potest
83.
Nic nie jest tak przeciwne zgodzie jak siła i strach
Nihil consensui tam contrarium est quam vis atque metus
84.
Urzędnicy są sługami ustaw, zaś sędziowie są ich interpretatorami
Legum ministri magistratus legum interpretes iudices
85.
Prawo nakazuje co należy czynić i zakazuje rzeczy przeciwnych
Lex iubet ea quae facienda sunt prohibetque contraria
86.
Rzeczą tego nie jest chcieć, kto może chcieć
Eius est nolle qui potest velle
87.
Niech stanie się sprawiedliwość, choćby miał zginąć świat
Fiat iustitia pereat mundus