Pytania i odpowiedzi
Badam przyrodę
1.
Które z tych badań są doświadczeniami?
Ola przestaje podlewać jedną z dwóch sadzonek fasoli i sprawdza, co stanie się z każdą z nich., Staś stawia jeden kubek z wodą na słonecznym parapecie, a drugi w szafce, i po godzinie porównuje, w którym woda jest cieplejsza.
Wyjaśnienie
W doświadczeniu badacz coś zmienia i sprawdza, co się wtedy stanie (przestaje podlewać jedną roślinę, przestawia kubek w inne miejsce). Liczenie sikorek i przyglądanie się mrówkom to obserwacje, bo nie wpływamy na to, co badamy.
2.
Marta zebrała w parku kasztany i liście. W domu ogląda je przez lupę, dotyka i wącha. Czy przeprowadza doświadczenie?
Nie, bo niczego w nich nie zmienia, tylko poznaje je zmysłami.
Wyjaśnienie
To obserwacja, bo Marta tylko patrzy, dotyka i wącha, a niczego nie zmienia w badanych obiektach. Użycie przyrządu ani dotykanie nie zamienia obserwacji w doświadczenie.
Oceń, czy zdania są prawdziwe.
3.
Kacper przed badaniem ustalił, że przez dwa tygodnie będzie liczył ptaki przy karmniku w ogrodzie babci. To przykład zaplanowania badania.
Prawda
4.
Zosia raz w życiu zmierzyła temperaturę w ogrodzie, więc prowadzi badanie systematycznie.
Fałsz
5.
Zdjęcia kiełkującej fasoli robione co dwa dni mogą być dokumentacją badania.
Prawda
6.
Badanie jest udokumentowane, jeśli po powrocie z lasu opowiesz kolegom, co widziałeś.
Fałsz
Wyjaśnienie
Badanie jest zaplanowane, gdy wcześniej ustalamy, co, jak długo i gdzie badamy, a systematyczne, gdy powtarzamy je kilka razy. Udokumentowane jest wtedy, gdy zostają po nim notatki, rysunki lub zdjęcia; sama opowieść nie wystarczy.
7.
Pytanie zablokowane
Widzisz tylko część pytań. Odblokuj pozostałe i zdobądź wyższą ocenę!
8.
Igor ma silny katar i mówi, że ulubiona zupa pomidorowa nie ma dziś prawie żadnego smaku. Co jest najbardziej prawdopodobną przyczyną?
Zatkany nos słabiej czuje zapachy, a węch pomaga rozpoznawać smak.
Wyjaśnienie
W rozpoznawaniu smaku pomaga węch. Gdy nos jest zatkany, jedzenie wydaje się mniej wyraziste, choć język działa normalnie.
9.
Stoisz przy przejściu dla pieszych, słyszysz klakson i cofasz się na chodnik. Ułóż w kolejności, jaką drogę pokonuje informacja.
Ucho odbiera dźwięk klaksonu.Informacja o dźwięku trafia do mózgu.Mózg analizuje dźwięk i decyduje, że trzeba się cofnąć.Mózg wysyła sygnał do mięśni nóg.Mięśnie nóg cofają cię na chodnik.
Wyjaśnienie
Narząd zmysłu odbiera informację i przekazuje ją do mózgu. Mózg ją analizuje i podejmuje decyzję, a potem wysyła sygnał do mięśni, które wykonują ruch.
10.
Na leśnej ścieżce Ola widzi coś długiego i krętego. Najpierw myśli, że to żmija, ale po chwili rozpoznaje, że to tylko patyk. Co rozpoznało, że to patyk?
Mózg, który przeanalizował informacje odebrane przez zmysły.
Wyjaśnienie
Oczy i uszy tylko odbierają informacje (kształt, kolor, brak syczenia), ale to mózg porównuje je i łączy ze sobą, a potem rozpoznaje, czym jest obiekt. Ola nie słyszała syczenia, ale to nie znaczy, że obiekt nie mógł być wężem. Ostateczną identyfikację przeprowadził mózg.
11.
Pytanie zablokowane
Widzisz tylko część pytań. Odblokuj pozostałe i zdobądź wyższą ocenę!
12.
Kuba chce sprawdzić, czy w kropli wody z akwarium żyją drobne organizmy. Którego przyrządu potrzebuje?
Mikroskopu
Wyjaśnienie
Organizmy żyjące w kropli wody są niewidoczne gołym okiem, więc potrzebny jest mikroskop. Lupa powiększa zbyt słabo, a lornetka służy do oglądania obiektów oddalonych.
Połącz zadanie z przyrządem, który w nim pomoże:
13.
Sprawdzasz, o ile cieplej jest na balkonie w południe niż rano.
termometr
14.
Chcesz się dowiedzieć, czy dynia z ogrodu jest cięższa od arbuza ze sklepu.
waga
15.
Przygotowujesz dokładnie pół litra wody do podlania sadzonek.
zlewka
16.
Ustalasz, jak daleko od siebie rosną dwie lipy w parku.
taśma miernicza
17.
Szukasz w lesie drogi powrotnej do parkingu.
kompas
Wyjaśnienie
Temperaturę mierzy termometr, masę waga, ilość wody odmierza zlewka, a odległość taśma miernicza. Kompas pomaga znaleźć drogę. Mikroskop nie pasuje do żadnego z tych zadań.
18.
Wilk tropi zająca nocą w gęstym lesie. W jaki sposób najpewniej go odnajdzie?
Po zapachu i odgłosach, które wydaje zając.
Wyjaśnienie
Wilki polują nocą, więc mają świetny węch i słuch: wyczuwają zapachy i słyszą dźwięki z dużej odległości. Ich wzrok jest słaby, widzą mniej ostro i nie rozróżniają wielu kolorów.
19.
Hania przeprowadziła się na wieś obok gospodarstwa z kurnikiem. Po kilku tygodniach przestała zwracać uwagę na zapach, który na początku jej przeszkadzał, choć goście, którzy ją odwiedzają, wciąż go czują. Dlaczego?
Bo zmysły przestają reagować na ten sam bodziec, który odbieramy dość długo.
Wyjaśnienie
Gdy ten sam bodziec odbieramy przez dłuższy czas, zmysły przestają na niego reagować. Dzięki temu możemy zauważać nowe bodźce, np. dym.
Oceń, czy zdania są prawdziwe.
20.
Dzięki skórze czujesz, że plecak za mocno uciska ci ramiona.
Prawda
21.
Zapach dymu na klatce schodowej może ostrzec przed pożarem.
Prawda
22.
Gdy w ciemności szukasz ręką włącznika światła na ścianie, korzystasz ze zmysłu dotyku.
Prawda
23.
Wystarczy włożyć rękę do wody w wannie, żeby dokładnie poznać jej temperaturę, termometr nie jest do tego potrzebny.
Fałsz
24.
Z zamkniętymi oczami nie odróżnisz w dłoni twardego kasztana od miękkiej gąbki.
Fałsz
Wyjaśnienie
Skóra odbiera dotyk, ucisk, ból i to, czy coś jest twarde, czy miękkie, a węch może ostrzegać przed zagrożeniem. Ręką poczujesz, że woda jest ciepła lub zimna, ale jej dokładną temperaturę zmierzy dopiero termometr.
25.
Pytanie zablokowane
Widzisz tylko część pytań. Odblokuj pozostałe i zdobądź wyższą ocenę!
26.
Jaś obejrzał przez lupę liść klonu i wypełnia kartę obserwacji. Które wpisy pasują do rubryki „Zaobserwowane szczegóły”?
Ząbkowany brzeg, Rozgałęzione żyłki, Małe brązowe plamki
Wyjaśnienie
Szczegóły to to, co widać przez lupę na samym liściu: kształt brzegu, ułożenie żyłek, plamy i wypukłości. Opinia czy informacja, kiedy liść spadł, nie jest zaobserwowanym szczegółem.
27.
Pytanie zablokowane
Widzisz tylko część pytań. Odblokuj pozostałe i zdobądź wyższą ocenę!