Pytania i odpowiedzi
litosfera
Połącz z odpowiednimi definicjami.
1.
trzęsienie ziemi
drgania skorupy ziemskiej wywołane ruchami płyt litosfery
2.
hipocentrum
miejsce powstania trzęsienia ziemi (pod ziemią)
3.
epicentrum
miejsce powstania trzęsienia ziemi na powierzchni ziemi tuż nad hipocentrum
4.
Ułóż w kolejności chronologicznej ery wraz z okresami
Kenozoiczna- czwartorzęd neogen paleogenmezoiczna- kreda jura triasPaleozoiczna- perm/ karbon dewon sylur ordowik kambr
5.
intruzja zgodna
magma krążąca pod ziemią zastyga między warstwami skał (np. Lopolit, lakolity, sille)
6.
intruzja niezgodna
magna przecina w poprzek warstwy skalne (np, dajki, batolity)
7.
Fałdowe
to większośc gór, osady najpierw gromadzą się na dnie oceanów a następnie zostają sfałdowane. Dzieje się to na granicy płyt kontynentalnych z płytami oceanicznymi (himalaje, andy)
8.
zrębowe
powstają w wyniku wypiętrzenia sfałdowanych obszarów górskich wzdłuż istniejącego uskoku (np. Sudety)
9.
wulkaniczne
powstają w wyniku wypływu lawy oraz wydostania się innych materiałów wulkanicznych
10.
ciągłe
w tych deformacja nie doszło do przerwania ciągłości warstw skalnych: fałdy (wygięcie warstw skalnych spowodowane bocznymi naciskami na poziomie warstwy skalnej) typy fałdów: stojący pochylony obalony leżący płaszczowina
11.
nieciągłe
deformacje w których ciągłość warstw uległa przerwaniu. Są to głównie uskoki -typy uskoków normalny odwrócony (inwersyjny) przesuwczy
12.
Strefa Ryftowa (speedingu)
następuje pęknięcie wywołane osuwaniem się dwóch płyt (np. ryft śródatlantycki- islandia)
13.
ryfty śródoceaniczne
dolina ryftowa grzbiet śródoceaniczny
14.
ryfty kontynentalne
system wielkich rowów wschodnio- afrykański)
16.
Orogeneza
ruchy górotwórcze, czyli szereg procesów tektonicznych prowadzących do wypiętrzenia się łańcuchów górskich, czyli powstania gór
17.
orogeneza kaledońska
góry wtedy powstałe to kaledonidy góry kaledońskie, skandynawskie, Ałtaj, sajany w Polsce część gór świętokrzyskich, większość sudetów
18.
orogeneza hercyńska
góry wtedy powstałe to hercynidy należą do nich góry Harz, Wogezy, Ardeny, Rudawy, Masyw Czeski W polsce część sudetów i gór świętokrzyskich
19.
orogeneza alpejska
góry wtedy powstałe to alpidy należą do nich himalaje, alpy, kordyliery, andy, kaukaz, pireneje, karpaty
Metody określania wieku bezwzględnego
20.
Metoda izotopowa
określanie wieku skał na podstawie rozpadu izotopów promieniotwórczych
21.
metoda dendrochronologiczna
na podstawie warstwy tkanki w pieniu drzew. po wyglądzie słoika pienia można określić klimat w tamtym czasie
22.
metoda sedymentologiczna
określany na podstawie osadów nagromadzonych w zbiornikach wodnych (np. morzu bałtyckim)
Odtwarzanie Dziejów Ziemi
23.
Paleogeografia
Odtwarzanie warunków geograficznych
24.
Paleontologia
Badanie organizmów żywych występujących w przeszłości geologicznej
25.
Stratygrafia
Badanie wieku skał i ich rozmieszczenie w przeszłości geologicznej
28.
Okruchowe
luźne: piasek żwir
29.
Organiczne
węgiel kamienny